L-Awtovalutazzjoni teħtieġ li l-kummerċjanti waħdiena /negozjanti jissottomettu Dikjarazzjoni tat-Taxxa u jagħmlu l-“valutazzjoni” tagħhom stesss tal-introjtu miksub permezz ta’ diversi sorsi għal finijiet ta’ taxxa. L-MTCA, fl-ewwel istanza, tikkunsidra tali valutazzjoni bħala korretta u tista’ tintervjeni biss f’każijiet ta’ żbalji aritmetiċi. Madankollu, l-MTCA tista’, fi stadju aktar tard, tivverifika l-introjtu ddikjarat permezz ta’ investigazzjoni tal-awditjar.

Fil-kompilazzjoni tal-komputazzjoni tat-taxxa tad-Dikjarazzjoni tat-Taxxa, il-kummerċjant waħdieni/ negozjant għandu t-taxxa u huwa obbligat bil-liġi li jiddikjara l-oġġetti kollha ta’ introjtu taxxabbli, tnaqqis permess, u kwalunkwe krediti tat-taxxa skont id-dispożizzjonijiet tal-Att dwar it-Taxxa fuq l-Income.

Dawn il-formoli, ġeneralment imsejħa RAs, huma dokumenti mehmuża mad-dikjarazzjoni tat-taxxa u ġeneralment jintużaw biex jintalab kreditu tat-taxxa jew tnaqqis tat-taxxa. Hemm varjetà ta’  Formoli biex jiġu Mehmuża mad-Dikjarazzjoni li jistgħu jintużaw. 

Id-Dikjarazzjoni tat-Taxxa għandu jkun fiha dawk id-dettalji, rendikonti, kontijiet, komputazzjonijiet jew dokumenti oħra li jistgħu jkunu meħtieġa biex jippermettu li jiġi stabbilit l-introjtu ta’ kummerċjant waħdieni/negozjant, filwaqt li jiġu aċċertati t-tnaqqis permess u l-ammonti tat-taxxa pagabbli u rimborżabbli.

Jekk il-Formola tad-Dikjarazzjoni u l-Awtovalutazzjoni tat-Taxxa ma tkunx kompluta fl-aspetti materjali kollha skont id-dispożizzjonijiet tal-Artikolu 10 tal-Att dwar it-Taxxa fuq l-Income, il-Kummissarju għat-Taxxa u d-Dwana mhux se jqis tali dokumentazzjoni bħala ppreżentata. Dikjarazzjonijiet tat-Taxxa għal individwi b’impjieg indipendenti sottomessi  online jekk wieħed ikollu e-ID. 

Id-Dikjarazzjoni u l-Awtovalutazzjoni tat-Taxxa għandha tiġi ffirmata mill-kummerċjant waħdieni jew min-negozjant ikkonċernat, jew mir-rappreżentant tiegħu li min-naħa tiegħu jaqbel li jaċċetta u huwa konxju tal-kwistjonijiet kollha pprovduti lill-MTCA.

Jekk, għal xi raġuni jew oħra, il-kummerċjant waħdieni/negozjant ma jkunx ġie pprovdut b’Formola vojta tad-dikjarazzjoni tat-taxxa, huwa xorta jibqa’ obbligat bil-liġi li jissottometti d-dikjarazzjoni tat-taxxa fuq l-introjtu u l-awtovalutazzjoni tiegħu. Jekk din ma tintbagħatx, l-MTCA toħroġ rendikont tat-taxxa bbażat fuq ammonti stmati. Ladarba tinħareġ dikjarazzjoni tat-taxxa, il-kummerċjant waħdieni/negozjant huwa obbligat bil-liġi li jimla d-dikjarazzjoni u jissottomettiha lill-MTCA.

Jekk ma jikkompilax komputazzjoni tat-taxxa korretta, il-kummerċjant waħdieni/negozju żgħir ikunu soġġetti għal aktar taxxa, taxxa addizzjonali, penali u tariffi tal-interessi b’effett retroattiv mid-data tas-saldu tat-taxxa rilevanti.

Jekk kummerċjant waħdieni/ negozjant jonqos milli jiddikjara l-introjtu fiż-żmien dovut u jagħmel dan snin wara, minbarra l-interessi u l-multi għas-sottomissjoni tard, hemm ukoll taxxa ta’ ommissjoni. It-taxxa ta’ ommissjoni tiġi imposta fuq it-“taxxa fil-periklu” li tirriżulta min-nuqqas ta’ dikjarazzjoni tal-introjtu.

Jekk il-kummerċjant waħdieni/negozjant ma jħallasx it-taxxi pendenti sad-data tas-saldu tat-taxxa, il-kummerċjant waħdieni/negozjant jibda jġarrab interessi fuq tali ammont mhux imħallas bir-rata ta’ 0.33% fix-xahar sad-data tal-pagament sħiħ.

Meta jlesti d-Dikjarazzjoni u l-Awtovalutazzjoni tat-Taxxa, il-kontribwent għandu jonora kwalunkwe pagamenti dovuti sad-data tas-saldu tat-taxxa. Meta tirċievi l-Formola tad-Dikjarazzjoni u l-Awtovalutazzjoni tat-Taxxa mimlija li jirriflettu d-dikjarazzjonijiet magħmula mill-kontribwent, l-MTCA toħroġ rendikont tat-taxxa. Huwa importanti li wieħed jinnota li r-rendikont tat-taxxa mhijiex valutazzjoni mqajma mill-MTCA iżda sempliċement tiddetermina ċifri mhux ikkontestati pprovduti mill-kontribwent lill-MTCA.

Ir-Rendikont tat-Taxxa bl-ebda mod ma huwa finali, u jekk il-kummerċjant waħdieni/negozjant jeħtieġ li jagħmel aġġustamenti, korrezzjonijiet  jew żidiet mad-Dikjarazzjoni u l-Awtovalutazzjoni tat-Taxxa oriġinarjament sottomessi, qabel jew wara li jirċievi Rendikont tat-Taxxa, huwa jista’ jagħmel dan billi jimla “dikjarazzjoni ulterjuri” (Formola ta’ Aġġustament - AF1).  Jekk ir-Rendikont tat-Taxxa jkun fih xi żbalji, huwa jista’ jippreżenta Formola ta’ Korrezzjoni (AF) biex jikkoreġi r-Rendikont tat-Taxxa.

Filwaqt li l-Formola ta’ Korrezzjoni (AF), tinkludi informazzjoni stampata minn qabel dwar l-introjtu ddikjarat u disponibbli għall-MTCA, li tista’ tiġi kkoreġuta minn kummerċjant waħdieni/negozjant, l-AF1 dejjem tinħareġ vojta, u huwa l-kummerċjant waħdieni/ negozjant li għandu jimla l-kaxxi. Huwa importanti li jiġi nnotat li l-preżentazzjoni tal-Formoli ta’ Aġġustament ma teħlisx lill-kummerċjant waħdieni/negozjant minn kwalunkwe penali, li seta’ ġarrab minħabba xi ommissjonijiet fid-Dikjarazzjoni u l-Awtovalutazzjoni tat-Taxxa.

Kull min jippreżenta Formola ta’ Aġġustament u jispiċċa b’bilanċ li għandu jitħallas, għandu jħallas il-pagament flimkien mal-preżentazzjoni tal-AF/AF1 u mhux jistenna sakemm jinħareġ rendikont ġdid, biex jimminimizza l-interessi applikabbli fuq pagamenti tard. L-interessi jiġu ċċarġjati mid-data tas-saldu tat-taxxa rilevanti.

Individwi b’impjieg indipendenti jistgħu jikklikkjaw fuq din il- link biex jaqraw dwar l-obbligi tagħhom fir-rigward tat-Taxxi Provviżorji u l-Kontribuzzjonijiet tas-Sigurtà Soċjali.