Ċiklu tad-Dikjarazzjoni tat-Taxxa
Il-kunċett ta’ Non-Filer
Is-sistema ta’ Non-Filer tapplika għal kontribwent li mhuwiex meħtieġ li jissottometti Dikjarazzjoni tat-Taxxa, peress li d-data rilevanti kollha relatata mal-introjtu, it-tnaqqis u l-krediti tat-taxxa tiegħu hija disponibbli għall-Kummissarju għat-Taxxa u d-Dwana.
Kontribwent li jikkwalifika bħala Non-Filer, u li għalhekk jiġi nnotifikat b’Rendikont tat-Taxxa minflok b’Dikjarazzjoni tat-Taxxa, mhuwiex soġġett għall-obbligi tal-Awtovalutazzjoni.
F’każ li Non-Filer ma jaqbilx mar-Rendikont tat-Taxxa mibgħut lilu mill-Kummissarju, huwa mitlub jimla u jissottometti AF (Formola ta’ Aġġustament) biex jinkludi l-aġġustamenti meħtieġa. L-AF hija ġġenerata mis-sistema tal-kompjuter tad-dipartiment u turi d-dettalji tal-introjtu u t-tnaqqis li fuqhom ġiet iddeterminata t-taxxa dovuta. Wara s-sottomissjoni ta’ AF jinħareġ rendikont tat-taxxa ġdid aġġornat. Dan jirrifletti l-bidliet li jkun għamel il-kontribwent innifsu.
Filer tad-Dikjarazzjoni tat-Taxxa
Mis-sena ta’ stima 1999, ġiet introdotta s-sistema ta’ Awtovalutazzjoni sabiex tiddetermina t-taxxa dovuta. Taħt is-sistema ta’ Awtovalutazzjoni kull kontribwent li jippreżenta Dikjarazzjoni tat-Taxxa huwa meħtieġ bil-liġi li jagħmel il-‘valutazzjoni’ tiegħu stess għall-finijiet ta’ taxxa.
Il-Kummissarju jqis li tali Awtovalutazzjoni tindika l-pożizzjoni tat-taxxa korretta tal-individwu.
Il-kontribwenti individwali huma obbligati jibagħtu d-Dikjarazzjoni tat-Taxxa u l-awtovalutazzjoni tagħhom sat-30 ta’ Ġunju.
Id-dikjarazzjoni tat-taxxa għandu jkun fiha dawk id-dettalji, rendikonti, kontijiet, komputazzjonijiet jew dokumenti oħra li jistgħu jkunu meħtieġa biex jippermettu li l-introjtu ta’ tali persuna, it-tnaqqis permess u t-taxxa pagabbli/rimborżabbli jiġu aċċertati faċilment. Peress li persuna li tagħmel awtovalutazzjoni taf x’inhi t-taxxa dovuta, l-obbligu ewlieni tagħha huwa li tħallas it-taxxa dovuta skont l-awtovalutazzjoni, u għalhekk ma hemmx għalfejn tiddependi fuq l-ebda determinazzjoni min-naħa tal-Kummissarju. Id-Data tal-Pagament tat-Taxxa hija t-30 ta’ Ġunju.
Wara t-30 ta’ Ġunju, kwalunkwe ammont ta’ taxxa mhux imħallas se jġarrab interessi addizzjonali ta’ 0.33% kull xahar. Mill-01/09/2022 ir-rata tal-interessi hija ta’ 0.6%. Jekk id-dikjarazzjoni tat-taxxa ma tintbagħatx fil-ħin, se tiġi imposta taxxa addizzjonali għas-sottomissjoni tard.
Rendikont tat-taxxa jsegwi l-mili tad-dikjarazzjoni tat-taxxa. Dan jirrifletti d-dikjarazzjonijiet magħmula mill-kontribwent innifsu, u f’dan l-istadju l-Kummissarju jista’ jagħmel biss aġġustamenti aritmetiċi.
Jekk jirriżulta li tħallset taxxa żejda u d-dikjarazzjoni tat-taxxa fuq l-introjtu ġiet sottomessa fil-ħin lill-Kummissarju, it-taxxa mħallsa żejda tiġi rimborżata sa mhux aktar tard mill-31 ta’ Diċembru. L-interessi bir-rata ta’ 0.33% fix-xahar jibdew jakkumulaw favur il-kontribwent mill-1 ta’ Jannar ta’ wara f’każ li r-rifużjoni tinħareġ wara din id-data. Mill-01/09/2022 ir-rata tal-interessi hija ta’ 0.6%. Jekk jogħġbok kun af li l-imsemmija rifużjoni ma tinħariġx sakemm il-kontribwent ma jkunx issottometta d-dikjarazzjonijiet kollha tat-taxxa fuq l-introjtu u tal-VAT tiegħu, fejn applikabbli, u jkun aġġorna l-kont tat-taxxa tiegħu bid-dettalji kollha bankarji tiegħu.
Dikjarazzjoni tat-Taxxa Sena ta’ Stima 2022
Fuljett dwar it-Taxxa Provviżorja u Kontribuzzjonijiet tas-Sigurtà Soċjali
Rendikont tat-Taxxa
Huwa importanti li wieħed jinnota li d-dikjarazzjoni tat-taxxa mhijiex valutazzjoni mqajma mill-Kummissarju iżda sempliċement tirrifletti ċifri mhux ikkontestati pprovduti lill-Kummissarju għat-Taxxa u d-Dwana. Dikjarazzjoni tat-Taxxa għas-sena bl-ebda mod mhi finali.
Normalment, kontribwent jirċievi rendikont tat-taxxa, mhux valutazzjoni. Id-dikjarazzjoni tat-taxxa fiha dettalji tal-introjtu skont l-informazzjoni disponibbli lill-Kummissarju għat-Taxxa u d-Dwana (għan-non-filers) jew l-introjtu ddikjarat mill-kontribwent innifsu fid-dikjarazzjoni tat-taxxa u l-awtovalutazzjoni tiegħu (fil-każ ta’ filers tad-dikjarazzjoni). F’każ li l-kontribwent ma jaqbilx mad-dikjarazzjoni tat-taxxa mibgħuta lilu mill-Kummissarju għat-Taxxa u d-Dwana, huwa meħtieġ jissottometti AF (Formola ta’ Aġġustament) biex jagħmel l-aġġustamenti meħtieġa. L-AF hija ġġenerata mis-sistema tal-kompjuter tad-dipartiment u turi d-dettalji tal-introjtu u t-tnaqqis li fuqhom ġiet iddeterminata t-taxxa dovuta. Wara s-sottomissjoni tal-AF, jinħareġ rendikont tat-taxxa aġġornat. Dan jirrifletti l-bidliet li jkun għamel il-kontribwent innifsu.
Jekk kontribwent li jkun issottometta dikjarazzjoni tat-taxxa jeħtieġ li jagħmel aġġustamenti, korrezzjonijiet jew żidiet fl-awtovalutazzjoni, qabel jew malli jirċievi rendikont tat-taxxa, huwa se jkun meħtieġ jippreżenta AF 1 (Formola ta’ Aġġustament). Din hija formola preskritta. L-Artikolu 13 (3) tal-ITMA jirreferi għal din il-formola bħala “dikjarazzjoni ulterjuri”. Huwa importanti li jiġi nnotat li s-sottomissjoni tal-Formoli ta’ Aġġustament ma teħlisx lill-kontribwent minn kwalunkwe penali, li seta’ ġarrab minħabba xi ommissjonijiet fid-Dikjarazzjoni u l-Awtovalutazzjoni tat-Taxxa. Wara s-sottomissjoni tal-AF1, il-kontribwent jiġi ppreżentat b‘rendikont tat-taxxa aġġornat. Dan għandu jirrifletti l-bidliet li saru fl-AF1.
Valutazzjoni tat-Taxxa
Is-sistema ta’ Awtovalutazzjoni hija operattiva f’Malta. Skont din is-sistema, kull persuna li tissottometti dikjarazzjoni tat-taxxa hija meħtieġa bil-liġi li tagħmel il-valutazzjoni tagħha stess għall-finijiet ta’ taxxa. Il-Kummissarju għat-Taxxa u d-Dwana jqis li tali Awtovalutazzjonijiet jindikaw il-pożizzjoni tat-taxxa korretta ta’ dik il-persuna. Madankollu, kull sena l-Kummissarju jwettaq investigazzjoni tat-taxxa fuq għadd ta’ persuni biex jiżgura li fid-dikjarazzjoni tat-taxxa u fl-Awtovalutazzjoni jkunu saru dikjarazzjonijiet korretti mill-persuni taħt investigazzjoni. Jekk, fl-opinjoni tal-Kummissarju, id-dikjarazzjoni magħmula minn persuna fid-dikjarazzjoni tat-taxxa u fl-Awtovalutazzjoni tagħha ma tkunx korretta, il-Kummissarju jista’ joħroġ valutazzjoni dwar dik il-persuna.
Kif toġġezzjona għal Valutazzjoni tat-Taxxa
Kull min jiġi ppreżentat b’valutazzjoni tat-taxxa mill-Kummissarju għat-Taxxa u d-Dwana jista’ joġġezzjona għall-valutazzjoni. L-oġġezzjoni għandha tiġi sottomessa fuq il-formola preskritta li hija mehmuża mal-Avviż ta’ Valutazzjoni. Biex l-oġġezzjoni tkun valida, għandhom jiġu ssodisfati l-kundizzjonijiet li ġejjin:
Meta tiġi ppreżentata oġġezzjoni valida, ir-raġunijiet għall-oġġezzjoni l-ewwel jiġu eżaminati bir-reqqa mill-uffiċjali maħtura għal dan id-dmir mill-Kummissarju. Imbagħad isiru diskussjonijiet mal-persuna li ppreżentat l-oġġezzjoni u/jew ir-rappreżentanti tiegħu. Jekk jintlaħaq u jiġi ffirmat ftehim dwar l-introjtu li għandu jiġi ddikjarat miż-żewġ partijiet, tinħareġ valutazzjoni riveduta biex tissostitwixxi l-valutazzjoni oriġinali. Meta ma jintlaħaqx ftehim, u l-Kummissarju jkun għadu tal-opinjoni li l-introjtu ddikjarat mhuwiex korrett, jinħareġ Avviż ta’ Rifjut għall-oġġezzjoni. Persuna li tirċievi Avviż ta’ Rifjut tista’ tappella l-Avviż ta’ Rifjut billi timla formola preskritta għal dan il-għan. Biex l-appell ikun validu, irid:
The form was submitted successfully!