Simplifikazzjonijiet u Emendi fil-Mudell tad-Data Doganali tal-UE (EUCDM, EU Customs Data Model)
Il-Mudell tad-Data Doganali tal-UE (EUCDM) huwa l-mudell għas-sistemi Doganali trans-Ewropej, bħall-NCTS (New Computerised Transit System – Sistema ta’ Ġdida ta’ Tranżitu Kompjuterizzata), l-AES (Automated Export System – Sistema Awtomatizzata tal-Esportazzjoni), l-ICS (Import Control System – Sistema ta’ Kontroll tal-Importazzjoni), l-EOS (Economic Operators System – Sistema tal-Operaturi Ekonomiċi) u għas-sistemi nazzjonali tal-iżdoganar tal-Istati Membri.

L-objettiv ġenerali tiegħu huwa li jipprovdi strument tekniku li jirrifletti r-rekwiżiti tad-data stabbiliti fil-Leġiżlazzjoni doganali tal-UE u li jippreżenta sors uniku u ġenwin ta’ informazzjoni għall-iżviluppi tekniċi tas-sistemi differenti tal-IT li jintużaw għall-ipproċessar tad-data mid-dwana fl-UE.

Is-sinsla tal-EUCDM hija d-data pprovduta min-negozjanti lill-awtoritajiet doganali fid-diversi dikjarazzjonijiet u notifiki meħtieġa skont il-leġiżlazzjoni doganali tal-UE.

Ir-rekwiżiti tad-data huma definiti fl-AD-KDU (l-Att Delegat tal-KDU), u l-formati u l-kodiċijiet tagħhom huma definiti fl-AI-KDU (l-Att ta’ Implimentazzjoni tal-KDU).

Waħda mir-raġunijiet ewlenin li d-Dwana ta’ Malta aġġornat is-CES għal NIS u NES kienet sabiex tkun konformi mad-dispożizzjonijiet tal-Kodiċi Doganali tal-Unjoni (KDU) fid-dawl tad-diversi sistemi tal-IT li se jiġu implimentati sal-2025. Il-KDU jistipula li l-komunikazzjoni kollha bejn il-Kummerċ u d-Dwana trid tkun elettronika.

Id-Dipartiment tad-Dwana qed iħejji għall-bidliet f’dawn li ġejjin:

• Il-manifest tal-importazzjoni li se jiġi sostitwit b’notifika ta’ preżentazzjoni u Dikjarazzjoni għall-Ħażna Temporanja;
• Dikjarazzjoni tal-importazzjoni ppreżentata minn qabel;

Għandu jkun possibbli għall-Operaturi Ekonomiċi li jippreżentaw dikjarazzjoni qabel il-wasla tal-oġġetti. Madankollu, l-oġġetti jridu jiġu ppreżentati lid-dwana fi żmien 30 jum mill-preżentazzjoni, inkella d-dikjarazzjoni ma tibqax valida.

• Preżentazzjoni ta’ notifika ENS (Dikjarazzjoni fil-Qosor tad-Dħul) ta’ qabel il-wasla;
• Id-Dikjarazzjoni tal-Importazzjoni fl-NIS se jkollha format kemxejn ġdid u xi kontenut tad-dikjarazzjoni għandu jinbidel;
• Forniment ta’ Portal ġdid għan-Negozjanti fejn l-operaturi ekonomiċi jistgħu japplikaw direttament mad-dwana għal awtorizzazzjoni;
• Faċilitazzjonijiet: Dikjarazzjoni simplifikata, Żdoganar Ċentralizzat; EIDR (Entrata fir-Rekords tad-Dikjarant) u Awtovalutazzjoni;
• Elementi tad-data ġodda skont il-proċedura inkwistjoni;
• It-tip/id-deskrizzjoni tad-dikjarazzjoni tat-tip H għandhom jinqasmu f’dan li ġej:
• H1 Rilaxx tad-dikjarazzjoni għal ċirkolazzjoni libera u proċedura speċjali – Użu speċifiku – dikjarazzjoni għall-użu aħħari;
• H2 Proċedura speċjali – Ħażna – dikjarazzjoni għall-proċedura ta’ ħażna doganali;
• H3 Proċedura speċjali – Użu speċifiku – dikjarazzjoni għal aċċettazzjoni temporanja;
• H4 Proċedura speċjali – Ipproċessar – dikjarazzjoni għall-ipproċessar attiv;
• H5 Dikjarazzjoni għall-introduzzjoni ta’ oġġetti fil-kuntest ta’ kummerċ ma’ territorji fiskali speċjali;
• H6 Dikjarazzjoni fit-traffiku postali għar-rilaxx għal ċirkolazzjoni libera;
• H7 Dikjarazzjoni doganali għar-rilaxx għal ċirkolazzjoni libera fir-rigward ta’ kunsinna li tibbenefika minn eżenzjoni mid-dazju tal-importazzjoni f’konformità mal-Artikolu 23(1) tal-Artikolu 25(1) tar-Regolament (KE) Nru 1186/2009;
• I1 Dikjarazzjoni ta’ importazzjoni simplifikata;
• I2 Preżentazzjoni ta’ oġġetti lid-dwana f’każ ta’ entrata fir-rekords tad-dikjarant jew fil-kuntest ta’ dikjarazzjonijiet doganali ppreżentati qabel il-preżentazzjoni tal-oġġetti waqt l-importazzjoni; 
• G4 Dikjarazzjoni għall-ħażna temporanja;
• G3 + G4 Kombinazzjoni ta’ preżentazzjoni tad-dikjarazzjoni tal-oġġetti lid-dwana u ta’ ħażna temporanja.

Dikjarazzjoni tas-Sikurezza u s-Sigurtà tal-Importazzjoni (ENS)

It-trasportatur tal-oġġetti għandu obbligu legali li jiżgura li tiġi sottomessa dikjarazzjoni elettronika ta’ Sikurezza u Sigurtà għall-oġġetti kollha abbord. Din trid tiġi sottomessa lid-Dwana ta’ Malta qabel it-tluq mill-pajjiż mhux tal-UE fejn Malta hija l-ewwel port tal-waqfa. Din id-dikjarazzjoni tissejjaħ Dikjarazzjoni fil-qosor tad-dħul (ENS) u tiġi ppreżentata fl-ICS 2 (Sistema ta’ Kontroll tal-Importazzjoni 2).

Fil-futur qarib, id-Dipartiment tad-Dwana se joffri wkoll is-simplifikazzjonijiet li ġejjin:

1.   Dikjarazzjoni Doganali Simplifikata (Artikolu 166 tal-KDU)

Din l-awtorizzazzjoni tippermetti lill-operatur ekonomiku jħaffef il-loġistika;

L-awtorizzazzjoni tingħata lil AEOC jew lil EOs li jissodisfaw ċerti kriterji tal-AEO;

Sett ta’ data mnaqqas għal żdoganar aktar rapidu;

Dikjarazzjoni supplimentari għandha ssegwi fi żmien perjodu stipulat miftiehem mad-dwana.

X’inhu Żdoganar Ċentralizzat għall-Importazzjoni (CCI, Centralised Clearance for Import)?

L-iżdoganar ċentralizzat waqt l-Importazzjoni (CCI) huwa waħda mis-simplifikazzjonijiet marbuta mat-tqegħid tal-oġġetti taħt proċedura doganali tal-KDU. Is-CCI huwa simplifikazzjoni li tinvolvi benefiċċji sinifikanti għan-negozjanti bbażati fi ħdan l-UE, peress li l-Operatur Ekonomiku (EO) jista’ jippreżenta d-dikjarazzjonijiet doganali għall-importazzjoni f’punt partikolari fl-UE f’uffiċċju doganali fi ħdan l-Istat Membru fejn ikun stabbilit (l-Uffiċċju Doganali tas-Sorveljanza għall-Iżdoganar Ċentralizzat għall-Importazzjoni – SCI) filwaqt li l-oġġetti qed jiġu ppreżentati fiżikament f’ uffiċċju doganali fi Stat Membru ieħor (l-Uffiċċju Doganali tal-Preżentazzjoni għall-Iżdoganar Ċentralizzat għall-Importazzjoni – PCI).

Vantaġġi tal-proċedura ta’ Żdoganar Ċentralizzat:

• Il-kunċett tas-CCI jippermetti lill-operaturi ekonomiċi jiċċentralizzaw u jintegraw il-funzjonijiet tal-kontabilità, tal-loġistika u tad-distribuzzjoni f’post wieħed u jnaqqas l-interazzjoni mad-dwana bl-użu tas-SCI bħala l-imsieħeb ewlieni ta’ kuntatt uniku li jelimina l-ħtieġa għal diversi sensara u uffiċċji doganali fil-komunità.
• Is-CCI jippermetti lill-kumpaniji jkunu aktar kompetittivi fis-suq globalizzat u jagħmlu aktar negozji mal-klijenti u l-imsieħba, irrispettivament mill-post fejn jinsabu.
• Is-CCI se jippermetti lin-negozjanti jibbenefikaw minn dikjarazzjonijiet standardizzati, li jnaqqsu n-numru ta’ settijiet ta’ data għal kull pajjiż u ċerti proċeduri doganali bħat-Tranżitu, filwaqt li jottimizzaw il-fluss loġistiku fil-livell tal-UE u jżidu l-effiċjenza tal-proċessi.
• Is-CCI se jiffaċilita l-konvenjenza ta’ finanzi ċentralizzati, li tippermetti lin-negozjanti jimmaniġġjaw kont doganali wieħed bi tnaqqis fl-ispejjeż amministrattivi permezz ta’ proċessi simplifikati u kontijiet konsolidati.

X’inhuma r-rekwiżiti biex tapplika għall-awtorizzazzjoni tas-CCI?

Ir-rekwiżit ewlieni biex tapplika għall-awtorizzazzjoni tas-CCI huwa li jkollok awtorizzazzjoni valida u status ta’ Operatur Ekonomiku Awtorizzat għas-simplifikazzjonijiet (AEOC).

Għandha ssir talba lill-Awtorità Doganali fi ħdan l-uffiċċju doganali tas-Sorveljanza biex jingħata aċċess lill-applikant għas-CDS (Customs Decision System – Sistema tad-Deċiżjonijiet Doganali) L-AEOs għandhom japplikaw mill-inqas 120 jum qabel ikollhom l-intenzjoni li jużaw il-proċedura tas-CCI.

Referenzi addizzjonali:

CCI Fażi 1 Gwida tan-Negozju u CCI P1 Gwida tan-Negozju li takkumpanja l-islides – Żdoganar Ċentralizzat għall-Importazzjoni – Kummissjoni Ewropea (europa.eu)

Kors tal-modulu ta’ tagħlim elettroniku dwar is-CCI għall-Operaturi Ekonomiċi u l-Uffiċjali Doganali – Kors: Żdoganar Ċentralizzat tal-UE għall-Importazzjoni (CCI), Fażi 1, Suġġett: en (europa.eu)

3.   Entrata fir-Rekords tad-dikjarant (EIDR) (Artikolu 182 tal-KDU)

Id-detentur ta’ din l-awtorizzazzjoni jista’ jippreżenta dikjarazzjoni doganali fil-forma ta’ entrata fir-rekords tad-dikjarant diment li d-dettalji ta’ dik id-dikjarazzjoni jkunu għad-dispożizzjoni tad-dwana fil-mument tal-preżentazzjoni tagħha.

L-entrata fir-rekords tad-dikjarant tista’ ssir jew bil-preżentazzjoni tal-oġġetti jew mingħajr il-preżentazzjoni. Għal dawn tal-aħħar għandhom jiġu ssodisfati kundizzjonijiet addizzjonali. Din l-awtorizzazzjoni hija limitata għal AEOC.

4.   Awtovalutazzjoni (Artikolu 185 tal-KDU)

Tippermetti lill-EO jwettaq formalitajiet doganali li normalment jitwettqu mill-awtoritajiet doganali.

• L-EO għandu l-permess biex jiddetermina l-ammont ta’ dazju li għandu jitħallas fuq l-importazzjoni u l-esportazzjoni;
• Biex iwettaq ċerti kontrolli taħt superviżjoni doganali.

Il-formalitajiet doganali għandhom jiġu nnegozjati mal-awtoritajiet doganali u r-regoli se jiġu stabbiliti waqt l-awtorizzazzjoni.

Għal aktar informazzjoni, jekk jogħġbok ikkuntattja: 

[email protected]